6. Nad²kassapattherag±th±vaººan±

Atth±ya vata meti-±dik± ±yasmato nad²kassapattherassa g±th±. K± uppatti? Ayampi purimabuddhesu kat±dhik±ro tattha tattha bhave vivaµµ³panissaya½ kusala½ upacinanto padumuttarassa bhagavato k±le kulagehe nibbattitv± viññuta½ patto ekadivasa½ satth±ra½ piº¹±ya caranta½ disv± pasannam±naso attan± ropitassa ambarukkhassa paµhamuppanna½ manosil±vaººa½ eka½ ambaphala½ ad±si. So tena puññakammena devamanussesu sa½saranto imasmi½ buddhupp±de magadharaµµhe br±hmaºakule uruvelakassapassa bh±t± hutv± nibbatto. Vayappatto nissaraºajjh±sayat±ya ghar±v±sa½ anicchanto t±pasapabbajja½ pabbajitv± t²hi t±pasasatehi saddhi½ nerañjar±ya nadiy± t²re assama½ m±petv± viharati. Nad²t²re vasanato hissa kassapagottat±ya ca nad²kassapoti samaññ± ahosi. Tassa bhagav± saparisassa ehibhikkhubh±vena upasampada½ ad±si. Ta½ sabba½ khandhake (mah±va. 36-39) ±gatameva. So bhagavato ±dittapariy±yadesan±ya (mah±va. 54; sa½. ni. 4.28) arahatte patiµµh±si. Tena vutta½ apad±ne (apa. thera 2.44.81-87)–
“Padumuttarabuddhassa, lokajeµµhassa t±dino;
piº¹±ya vicarantassa, dh±rato uttama½ yasa½.
“Aggaphala½ gahetv±na, vippasannena cetas±;
dakkhiºeyyassa v²rassa, ad±si½ satthuno aha½.
“Tena kammena dvipadinda, lokajeµµha nar±sabha;
pattomhi acala½ µh±na½, hitv± jayapar±jaya½.
“Satasahassito kappe, ya½ d±namadadi½ tad±;
duggati½ n±bhij±n±mi, aggad±nassida½ phala½.
“Kiles± jh±pit± mayha½…pe… kata½ buddhassa s±sanan”ti;
arahatte pana patiµµhito aparabh±ge attano paµipatti½ paccavekkhitv± diµµhisamuggh±takittanamukhena añña½ by±karonto–
340. “atth±ya vata me buddho, nadi½ nerañjara½ ag±;
yass±ha½ dhamma½ sutv±na, micch±diµµhi½ vivajjayi½.
341. “Yaji½ ucc±vace yaññe, aggihutta½ juhi½ aha½;
es± suddh²ti maññanto, andhabh³to puthujjano.
342. “Diµµhigahanapakkhando, par±m±sena mohito;
asuddhi½ maññisa½ suddhi½, andhabh³to aviddasu.
343. “Micch±diµµhi pah²n± me, bhav± sabbe vid±lit±;
juh±mi dakkhiºeyyaggi½, namass±mi tath±gata½.
344. “Moh± sabbe pah²n± me, bhavataºh± pad±lit±;
vikkh²ºo j±tisa½s±ro, natthi d±ni punabbhavo”ti.–

Im± pañca g±th± abh±si.

Tattha atth±ya vata meti mayha½ atth±ya vata hit±ya vata. Buddhoti sabbaññubuddho. Nadi½ nerañjara½ ag±ti nerañjar±saªkh±ta½ nadi½ agañchi, tass± nadiy± t²re ca mama bh±tu uruvelakassapassa assama½ upagatoti adhipp±yo.
Id±ni yath±vuttamattha½ vivaritu½ “yass±han”ti-±di vutta½. Yass±ti yassa buddhassa bhagavato. Dhamma½ sutv±n±ti catusaccapaµisa½yutta½ dhamma½ sutv±, sotadv±r±nus±rena upalabhitv±. Micch±diµµhi½ vivajjayinti “yaññ±d²hi suddhi hot²”ti-±dinayappavatta½ vipar²tadassana½ pajahi½.
Micch±diµµhi½ vivajjayinti vuttamevattha½ vitth±retv± dassetu½ “yajin”ti-±dim±ha. Tattha yaji½ ucc±vace yaññeti p±kaµayaññe somay±gav±japeyy±dike n±n±vidhe yaññe yaji½. Aggihutta½ juhi½ ahanti tesa½ yaññ±na½ yajanavasena ±huti½ paggaºhanto aggi½ paricari½. Es± suddh²ti maññantoti es± yaññakiriy± aggip±ricariy± suddhihetubh±vato suddhi “eva½ me sa½s±rasuddhi hot²”ti maññam±no. Andhabh³to puthujjanoti paññ±cakkhuvekallena avijjandhat±ya andhabh³to puthujjano hutv± vanagahanapabbatagahan±d²ni viya duratikkamanaµµhena diµµhiyeva gahana½ diµµhigahana½ ta½ pakkhando anupaviµµhoti diµµhigahanapakkhando. Par±m±sen±ti dhammasabh±va½ atikkamitv± “idameva saccan”ti par±masanato par±m±sasaªkh±tena micch±bhinivesena. Mohitoti m³¼habh±va½ p±pito. Asuddhi½ maññisa½ suddhinti asuddhi½ magga½ “suddhi½ maggan”ti maññisa½ maññi½. Tattha k±raºam±ha “andhabh³to aviddas³”ti. Yasm± avijj±ya andhabh³to, tato eva dhamm±dhamma½ yutt±yuttañca avidv±, tasm± tath± maññinti attho.
Micch±diµµhi pah²n± meti eva½bh³tassa pana satthu sammukh± catusaccagabbha½ dhammakatha½ sutv± yoniso paµipajjantassa ariyamaggasamm±diµµhiy± sabb±pi micch±diµµhi samucchedappah±navasena mayha½ pah²n±. Bhav±ti k±mabhav±dayo sabbepi bhav± ariyamaggasatthena vid±lit± viddha½sit±. Juh±mi dakkhiºeyyagginti ±havan²y±dike agg² cha¹¹etv± sadevakassa lokassa aggadakkhiºeyyat±ya sabbassa ca p±passa dahanato dakkhiºeyyaggi½ samm±sambuddha½ juh±mi paricar±mi. Tayida½ mayha½ dakkhiºeyyaggiparicaraºa½ dadhinavan²tamathitasappi-±dinirapekkha½ satthu namassanamev±ti ±ha “namass±mi tath±gatan”ti. Atha v± juh±mi dakkhiºeyyagginti d±yak±na½ dakkhiº±ya mahapphalabh±vakaraºena p±passa ca dahanena dakkhiºeyyaggibh³ta½ att±na½ juh±mi paricar±mi tath± katv± paricar±mi, tath± katv± parihar±mi. Pubbe aggideva½ namass±mi, id±ni pana namass±mi tath±gatanti.
Moh± sabbe pah²n± meti dukkhe aññ±º±dibhed± sabbe moh± mayha½ pah²n± samucchinn±, tato eva “bhavataºh± pad±lit±. Vikkh²ºo j±tisa½s±ro, natthi d±ni punabbhavo”ti t²su padesu me-saddo ±netv± yojetabbo.

Nad²kassapattherag±th±vaººan± niµµhit±.