Vin²lak±dikammaµµh±n±ni
118. Ito paresu pana vin²lak±d²supi ya½ ta½ “uddhum±taka½ asubhanimitta½ uggaºhanto eko adutiyo gacchati upaµµhit±ya satiy±”ti-±din± nayena gamana½ ±di½ katv± lakkhaºa½ vutta½, ta½ sabba½ “vin²laka½ asubhanimitta½ uggaºhanto, vipubbaka½ asubhanimitta½ uggaºhanto”ti eva½ tassa tassa vasena tattha tattha uddhum±takapadamatta½ parivattetv± vuttanayeneva savinicchay±dhipp±ya½ veditabba½. Aya½ pana viseso– vin²lake “vin²lakapaµikk³la½ vin²lakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Uggahanimittañcettha kabarakabaravaººa½ hutv± upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ pana ussadavasena upaµµh±ti. Vipubbake “vipubbakapaµikk³la½ vipubbakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Uggahanimitta½ panettha paggharantamiva upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ niccala½ sannisinna½ hutv± upaµµh±ti. Vicchiddaka½ yuddhamaº¹ale v± cor±µaviya½ v± sus±ne v± yattha r±j±no core chind±penti. Araññe v± pana s²habyagghehi chinnapurisaµµh±ne labbhati. Tasm± tath±r³pa½ µh±na½ gantv± sace n±n±dis±ya½ patitampi ek±vajjanena ±p±tham±gacchati icceta½ kusala½. No ce ±gacchati, saya½ hatthena na par±masitabba½. Par±masanto hi viss±sa½ ±pajjati. Tasm± ±r±mikena v± samaºuddesena v± aññena v± kenaci ekaµµh±ne k±retabba½. Alabhantena kattarayaµµhiy± v± daº¹akena v± ekaªgulantara½ katv± upan±metabba½. Eva½ upan±metv± “vicchiddakapaµikk³la½ vicchiddakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Tattha uggahanimitta½ majjhe chidda½ viya upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ pana paripuººa½ hutv± upaµµh±ti. Vikkh±yitake vikkh±yitakapaµikk³la½ vikkh±yitakapaµikk³lanti manasik±ro pavattetabbo. Uggahanimitta½ panettha tahi½ tahi½ kh±yitasadisameva upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ paripuººa½va hutv± upaµµh±ti. Vikkhittakampi vicchiddake vuttanayeneva aªgulaªgulantara½ k±retv± v± katv± v± “vikkhittakapaµikk³la½ vikkhittakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Ettha uggahanimitta½ p±kaµantara½ hutv± upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ pana paripuººa½va hutv± upaµµh±ti. Hatavikkhittakampi vicchiddake vuttappak±resuyeva µh±nesu labbhati. Tasm± tattha gantv± vuttanayeneva aªgulaªgulantara½ k±retv± v± katv± v± “hatavikkhittakapaµikk³la½ hatavikkhittakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Uggahanimitta½ panettha paññ±yam±na½ pah±ramukha½ viya hoti. Paµibh±ganimitta½ paripuººameva hutv± upaµµh±ti. Lohitaka½ yuddhamaº¹al±d²su laddhappah±r±na½ hatthap±d±d²su v± chinnesu bhinnagaº¹ap²¼ak±d²na½ v± mukhato paggharam±nak±le labbhati. Tasm± ta½ disv± “lohitakapaµikk³la½ lohitakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Ettha uggahanimitta½ v±tappahat± viya rattapaµ±k± calam±n±k±ra½ upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ pana sannisinna½ hutv± upaµµh±ti. Pu¼avaka½ dv²hat²haccayena kuºapassa navahi vaºamukhehi kimir±sipaggharaºak±le hoti. Apica ta½ soºasiªg±lamanussagomahi½sahatthi-assa-ajagar±d²na½ sar²rappam±ºameva hutv± s±libhattar±si viya tiµµhati Tesu yattha katthaci “pu¼avakapaµikk³la½ pu¼avakapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. C³¼apiº¹ap±tikatissattherassa hi k±¼ad²ghav±piy± anto hatthikuºape nimitta½ upaµµh±si. Uggahanimitta½ panettha calam±na½ viya upaµµh±ti. Paµibh±ganimitta½ s±libhattapiº¹o viya sannisinna½ hutv± upaµµh±ti. Aµµhika½ “seyyath±pi passeyya sar²ra½ sivathik±ya cha¹¹ita½ aµµhisaªkhalika½ sama½salohita½ nah±rusambandhan”ti-±din± (ma. ni. 3.154) nayena n±nappak±rato vutta½. Tattha yattha ta½ nikkhitta½ hoti, tattha purimanayeneva gantv± samant± p±s±º±d²na½ vasena sanimitta½ s±rammaºa½ katv± ida½ aµµhikanti sabh±vabh±vato upalakkhetv± vaºº±divasena ek±dasah±k±rehi nimitta½ uggahetabba½. 119. Ta½ pana vaººato setanti olokentassa na upaµµh±ti, od±takasiºasambhedo hoti. Tasm± aµµhikanti paµikk³lavaseneva oloketabba½. Liªganti idha hatth±d²na½ n±ma½. Tasm± hatthap±das²sa-urab±hukaµi-³rujaªgh±na½ vasena liªgato vavatthapetabba½. D²gharassavaµµacaturassakhuddakamahantavasena pana saºµh±nato vavatthapetabba½. Disok±s± vuttanay± eva. Tassa tassa aµµhino pariyantavasena paricchedato vavatthapetv± yadevettha p±kaµa½ hutv± upaµµh±ti, ta½ gahetv± appan± p±puºitabb±. Tassa tassa aµµhino ninnaµµh±nathalaµµh±navasena pana ninnato ca thalato ca vavatthapetabba½. Padesavasen±pi aha½ ninne µhito, aµµhi thale, aha½ thale, aµµhi ninnetipi vavatthapetabba½. Dvinna½ pana aµµhik±na½ ghaµitaghaµitaµµh±navasena sandhito vavatthapetabba½. Aµµhik±na½yeva antaravasena vivarato vavatthapetabba½. Sabbattheva pana ñ±ºa½ c±retv± imasmi½ µh±ne idamaµµh²ti samantato vavatthapetabba½. Evampi nimitte anupaµµhahante nal±µaµµhimhi citta½ saºµhapetabba½. 120. Yath± cettha, eva½ ida½ ek±dasavidhena nimittaggahaºa½ ito purimesu pu¼avak±d²supi yujjam±navasena sallakkhetabba½. Idañca pana kammaµµh±na½ sakal±yapi aµµhikasaªkhalik±ya ekasmimpi aµµhike sampajjati. Tasm± tesu yatthakatthaci ek±dasavidhena nimitta½ uggahetv± “aµµhikapaµikk³la½ aµµhikapaµikk³lan”ti manasik±ro pavattetabbo. Idha uggahanimittampi paµibh±ganimittampi ekasadisameva hot²ti vutta½, ta½ ekasmi½ aµµhike yutta½. Aµµhikasaªkhalik±ya pana uggahanimitte paññ±yam±ne vivarat±. Paµibh±ganimitte paripuººabh±vo yujjati. Ekaµµhikepi ca uggahanimittena b²bhacchena bhay±nakena bhavitabba½. Paµibh±ganimittena p²tisomanassajanakena, upac±r±vahatt±. Imasmi½ hi ok±se ya½ aµµhakath±su vutta½, ta½ dv±ra½ datv±va vutta½. Tath± hi tattha “cat³su brahmavih±resu dasasu ca asubhesu paµibh±ganimitta½ natthi. Brahmavih±resu hi s²masambhedoyeva nimitta½. Dasasu ca asubhesu nibbikappa½ katv± paµikk³labh±veyeva diµµhe nimitta½ n±ma hot²”ti vatv±pi puna anantarameva “duvidha½ idha nimitta½ uggahanimitta½ paµibh±ganimitta½. Uggahanimitta½ vir³pa½ b²bhaccha½ bhay±naka½ hutv± upaµµh±t²”ti-±di vutta½. Tasm± ya½ vic±retv± avocumha, idamevettha yutta½. Apica mah±tissattherassa dantaµµhikamatt±valokanena sakalitthisar²rassa aµµhisaªgh±tabh±vena upaµµh±n±d²ni cettha nidassan±n²ti.
Iti asubh±ni subhaguºo, dasasatalocanena thutakitti;
y±ni avoca dasabalo, ekekajjh±nahetun²ti.
Eva½ t±ni ca tesañca, bh±van±nayamima½ viditv±na;
tesveva aya½ bhiyyo, pakiººakakath±pi viññeyy±.