55. ¾savakkhayañ±ºaniddeso

107. Katha½ catusaµµhiy± ±k±rehi tiººanna½ indriy±na½ vasibh±vat± paññ± ±sav±na½ khaye ñ±ºa½? Katamesa½ tiººanna½ indriy±na½? Anaññ±taññass±m²tindriyassa aññindriyassa aññ±t±vindriyassa.
Anaññ±taññass±m²tindriya½ kati µh±n±ni gacchati, aññindriya½ kati µh±n±ni gacchati, aññ±t±vindriya½ kati µh±n±ni gacchati? Anaññ±taññass±m²tindriya½ eka½ µh±na½ gacchati– sot±pattimagga½. Aññindriya½ cha µh±n±ni gacchati– sot±pattiphala½ sakad±g±mimagga½ sakad±g±miphala½, an±g±mimagga½, an±g±miphala½, arahattamagga½. Aññ±t±vindriya½ eka½ µh±na½ gacchati– arahattaphala½.
Sot±pattimaggakkhaºe anaññ±taññass±m²tindriyassa saddhindriya½ adhimokkhapariv±ra½ hoti, v²riyindriya½ paggahapariv±ra½ hoti, satindriya½ upaµµh±napariv±ra½ hoti, sam±dhindriya½ avikkhepapariv±ra½ hoti, paññindriya½ dassanapariv±ra½ hoti, manindriya½ vij±nanapariv±ra½ hoti, somanassindriya½ abhisandanapariv±ra½ hoti, j²vitindriya½ pavattasantat±dhipateyyapariv±ra½ hoti. Sot±pattimaggakkhaºe j±t± dhamm± µhapetv± cittasamuµµh±na½ r³pa½ sabbeva kusal± honti, sabbeva an±sav± honti, sabbeva niyy±nik± honti, sabbeva apacayag±mino honti, sabbeva lokuttar± honti, sabbeva nibb±n±rammaº± honti. Sot±pattimaggakkhaºe anaññ±taññass±m²tindriyassa im±ni aµµhindriy±ni sahaj±tapariv±r± honti, aññamaññapariv±r± honti, nissayapariv±r± honti, sampayuttapariv±r± honti, sahagat± honti, sahaj±t± honti, sa½saµµh± honti, sampayutt± honti. Teva tassa ±k±r± ceva honti pariv±r± ca.
Sot±pattiphalakkhaºe aññindriyassa saddhindriya½ adhimokkhapariv±ra½ hoti, v²riyindriya½ paggahapariv±ra½ hoti, satindriya½ upaµµh±napariv±ra½ hoti, sam±dhindriya½ avikkhepapariv±ra½ hoti, paññindriya½ dassanapariv±ra½ hoti, manindriya½ vij±nanapariv±ra½ hoti, somanassindriya½ abhisandanapariv±ra½ hoti, j²vitindriya½ pavattasantat±dhipateyyapariv±ra½ hoti. Sot±pattiphalakkhaºe j±t± dhamm± sabbeva aby±kat± honti, µhapetv± cittasamuµµh±na½ r³pa½ sabbeva an±sav± honti, sabbeva lokuttar± honti, sabbeva nibb±n±rammaº± honti. Sot±pattiphalakkhaºe aññindriyassa im±ni aµµhindriy±ni sahaj±tapariv±r± honti, aññamaññapariv±r± honti, nissayapariv±r± honti, sampayuttapariv±r± honti, sahagat± honti, sahaj±t± honti, sa½saµµh± honti, sampayutt± honti. Teva tassa ±k±r± ceva honti pariv±r± ca.
Sakad±g±mimaggakkhaºe …pe… sakad±g±miphalakkhaºe…pe… an±g±mimaggakkhaºe…pe… an±g±miphalakkhaºe…pe… arahattamaggakkhaºe aññindriyassa saddhindriya½ adhimokkhapariv±ra½ hoti…pe… j²vitindriya½ pavattasantat±dhipateyyapariv±ra½ hoti. Arahattamaggakkhaºe j±t± dhamm± µhapetv± cittasamuµµh±na½ r³pa½ sabbeva kusal± honti, sabbeva an±sav± honti, sabbeva niyy±nik± honti, sabbeva apacayag±mino honti, sabbeva lokuttar± honti, sabbeva nibb±n±rammaº± honti. Arahattamaggakkhaºe aññindriyassa im±ni aµµhindriy±ni sahaj±tapariv±r± honti, aññamaññapariv±r± honti, nissayapariv±r± honti, sampayuttapariv±r± honti, sahagat± honti, sahaj±t± honti, sa½saµµh± honti, sampayutt± honti. Teva tassa ±k±r± ceva honti pariv±r± ca.
Arahattaphalakkhaºe aññ±t±vindriyassa saddhindriya½ adhimokkhapariv±ra½ hoti, v²riyindriya½ paggahapariv±ra½ hoti, satindriya½ upaµµh±napariv±ra½ hoti, sam±dhindriya½ avikkhepapariv±ra½ hoti, paññindriya½ dassanapariv±ra½ hoti, manindriya½ vij±nanapariv±ra½ hoti, somanassindriya½ abhisandanapariv±ra½ hoti, j²vitindriya½ pavattasantat±dhipateyyapariv±ra½ hoti. Arahattaphalakkhaºe j±t± dhamm± sabbeva aby±kat± honti, µhapetv± cittasamuµµh±na½ r³pa½ sabbeva an±sav± honti, sabbeva lokuttar± honti, sabbeva nibb±n±rammaº± honti. Arahattaphalakkhaºe aññ±t±vindriyassa im±ni aµµhindriy±ni sahaj±tapariv±r± honti, aññamaññapariv±r± honti, nissayapariv±r± honti, sampayuttapariv±r± honti, sahagat± honti, sahaj±t± honti, sa½saµµh± honti, sampayutt± honti. Teva tassa ±k±r± ceva honti pariv±r± ca. Iti im±ni aµµhaµµhak±ni catusaµµhi honti.
¾sav±ti katame te ±sav±? K±m±savo, bhav±savo, diµµh±savo, avijj±savo. Katthete ±sav± kh²yanti? Sot±pattimaggena anavaseso diµµh±savo kh²yati, ap±yagaman²yo k±m±savo kh²yati, ap±yagaman²yo bhav±savo kh²yati, ap±yagaman²yo avijj±savo kh²yati. Etthete ±sav± kh²yanti. Sakad±g±mimaggena o¼±riko k±m±savo kh²yati, tadekaµµho bhav±savo kh²yati, tadekaµµho avijj±savo kh²yati. Etthete ±sav± kh²yanti. An±g±mimaggena anavaseso k±m±savo kh²yati, tadekaµµho bhav±savo kh²yati, tadekaµµho avijj±savo kh²yati. Etthete ±sav± kh²yanti. Arahattamaggena anavaseso bhav±savo kh²yati, anavaseso avijj±savo kh²yati. Etthete ±sav± kh²yanti. Ta½ ñ±taµµhena ñ±ºa½, paj±nanaµµhena paññ±. Tena vuccati– “catusaµµhiy± ±k±rehi tiººanna½ indriy±na½ vasibh±vat± paññ± ±sav±na½ khaye ñ±ºa½”.

¾savakkhayañ±ºaniddeso pañcapaññ±samo.