Aya½ pana s±sanappaveºiy±gataµµhuppatti,– Sudhammapure hi sam±pattil±bh² anomadass² n±ma thero soºuttaratther±na½ va½s±nurukkhaºavasena saddhi½ pañcahi bhikkhu satehi nis²di. Tassa pana padh±nasisso adhis²lon±ma, tassa padh±nasisso pr±nadass² n±ma, tassa padh±nasisso k±¼o n±ma, tassa padh±nasisso arahanto n±ma, tassa padh±nasisso ariyava½so n±m±ti. Idañca vacana½-ko panesa uttar±j²vamah±theroti. Ayañhi thero r±maññadesiyaputto ariyava½sattherassa sisso. Ariyava½satthero pana kappuªganagarav±s² mah±k±¼attherassa sisso. So pana sudhammanagarav±sino pr±nadass² mah±therassa sissoti kaly±º² sil±lekhane vuttavacanena na sameti. Evampi sati yathicchita adhipp±yo na nassat²ti daµµhabba½. Eva½ n±n±cariy±na½ v±do n±n±k±rena dissam±nopi arahantattherassa arimaddananagare s±sana½ anuggahetv± patiµµh±nat±yevettha pam±ºanti katv± n±vamaññitabbo. Sabbesañhi ±cariy±na½ v±depi arahantatthero arimaddananagara½ ±gantv± s±sana½ patiµµh±pes²ti attho icchitabboyev±ti. Arahantatthero pana m³lan±mena dhammadass²ti p±kaµo sudhammapurav±s² s²labuddhittherassa sissoti daµµhabbo. So ca thero pubbeva pabbajjak±lato cat³su vedesu sikkhitasippo. Pabbajitv± pana s±¼akatha½ piµakattaya½ uggaºhitv± p±ra½ gantv± sabbattha p±kaµo. Sokkatayanagara½ anetv± manuss± p³jenti. Tattha dasavass±ni vasitv± puna sudhammapura½ ±gantv± araññav±sa½ sam±diyi. Tato pacch± jinacakke ekasaµµh±dhike pañcasate sahasseca sampatte kaliyuge ek³n±s²t±dhike tisate sampatte anuruddhar±j± rajja½ p±puºi. Tad± arimaddananagare samaºakuttak± maya½ gotamas±vak±ti vatv± ti½sati½savagg± hutv± nis²di½su. Vaggavasena kira sahassamatt±ti. Anuruddhar±j± ca tesa½ samaºakuttak±na½ ±g±riy±brahmacariy±d²ni sutv± na pas²di. Evampi paveºiy± ±gabhatt± na pajahi. Arahanta½ pana thera½ passitv± tato paµµh±ya tesa½ samaºakuttak±na½ nibaddhavatt±ni bhinditv± s±sane pas²di.
Ida½ marammamaº¹ale tambad²paraµµhe arimaddananagare arahanta½.
N±ma thera½ paµicca tatiya½ s±sanassa patiµµh±na½.
Tasmiñca k±le arahantatthero anuruddhar±j±na½ ±ha,-t²su s±sanesu pariyattis±sane tiµµhanteyeva paµipatti s±sana½ tiµµhati, paµipattis±sane tiµµhanteyeva paµivedhas±sana½ tiµµhati, yath± hi gunna½ satepi sahassepi vijjam±ne paveºipa,lik±ya dhenuy± asati so va½so s±paveº² na gha¼²yati-i, evameva½ dhutaªgadhar±na½ bhikkh³na½ satepi sahassepi vijjam±ne pariyattiy± antarahit±ya paµivedho n±ma na hoti, yath± pana nimikumbhiyo j±nanatth±ya p±s±ºa piµµhe akkharesu µhapitesu y±va akkhar±ni dharanti, t±va nidhikumbhiyo naµµh± n±ma na honti, evameva½ pariyattiy± dharam±n±ya s±sana½ anantarahita½ n±ma hoti, yath± ca mahato ta¼±kassa p±¼iy± thir±ya udaka½ na µhassat²ti na vattabba½, udake sati padum±d²ni pupph±ni na pupphissant²ti na vattabba½, evameva½ mah±ta¼±kassa thirap±¼isadise tepiµake buddhavacane sati udakasadis± paµipattip³rak± kulaputt± natth²ti na vattabba½, tesu sati padum±dipupphasadiso paµivedho natth²ti na vattabba½, eva½ ekantato pariyattimeva pam±ºa½, tasm± antamaso dv²su p±timokkhasu vattam±nesupi s±sana½ anantarahitameva, pariyattiy± antarahit±ya suppaµipannass±pi dhamm±bhisamayo natthi, anantarahit±ya eva dhamm±bhisamayo atthi id±nipi amh±ka½ pariyattis±sana½ paripuººa½ natthi, sar²radh±tuyo ca natthi, tasm± yattha pariyattis±sana½ sar²radh±tuyo ca atthi, tattha paºº±k±rena saddhi½ d³ta½ pesetv± ±netabb±, eva½ sati amh±ka½ raµµhe jinas±sana½ cirak±la½ patiµµhahissat²ti. Eva½ pana bhante sati kattha y±ciss±m±ti. Suvaººabh³miraµµhe mah±r±ja sudhammapure t²hi v±rehi piµakattaya½ likhitv± µhapesi, sar²radh±tuyo ca bah³ tattha atth²ti. R±j± eva½ bhanteti paµiggaºhitv± bah³ paºº±k±re paµiy±detv± r±jalekhana½ likhitv± aµµhaªgasamann±gata½ eka½ amacca½ d³ta½ katv± pesesi. Sudhammapurindo manohari n±ma r±j±pi maccheracitto hutv± tumh±dis±na½ micch±diµµh²na½ µh±ne piµakattaya½ sar²radh±tuyo ca pahiºitu½ na yutt±, tilokaggassa hi samm±sambuddhassa s±sana½ samm±diµµh²na½ µh±neyeva patiµµhahissati, yath± n±ma kesaras²har±jassa vas± suvaººap±tiya½yeva, na mattik±bh±janeti. D³t± pacc±gantv± anuruddharañño tamattha½ ±rocesu½. Ta½ sutv± anuruddhar±j± kujjhi, tattakakap±le pakkhittatila½viya taµa taµ±yi. Atha r±j± nad²maggena n±v±na½ as²tisatasahassehi n±vik±na½ yodh±na½ aµµhakoµ²hi sena½ by³hitv± thalamaggena saddhi½ cat³hi mah±yodhan±yakehi hatth²na½ as²ti sahassehi ass±na½ navuti-isatasahassehi yodh±na½ as²tikoµiy± sena½ by³hitv± sayameva yujjhitu½ sudhammapara½ gacchi. Ta½ sutv± manoharir±j± s²tatasito hutv± attano bah³ yodhe sa½vidahitv± sudhammapurayeva paµisena½ katv± nis²di. Atha athabbaºavede ±gatappayogavasena punappuna½ v±yamant±pi nagaram³la½ upasaªkamitu½ na sakk±. Tad± r±j± vedaññuno pucchi,–kasm± panettha nagaram³la½ upasaªkamitu½ na sakkom±ti. Vedaññuno ±ha½su,-athabbaºavedavidh±na½ mah±r±ja atthi maññeti. Atha r±j± pathaviya½ nidahitv± mataka¼evara½ uddharitv± mah±samudde khipesi. Eka½ kira manussa½ hindukula½ jeªgun±maka½ k²µa½ kh±d±petv± ta½ m±retv± hatthap±d±d²ni aªgapaccaªg±ni gahetv± chinnachinn±ni katv± nagarassa s±mant± pathaviya½ nadahitv± µhapesi. Tad± pana nagara½ upasaªkamitu½ sakk±. Nagarañca pavisitv± anuruddhar±j± manoharir±j±na½ j²vagg±ha½ gaºhi. Sudhammapure por±ºik±na½ r±j³na½ paveº²-±gatavasena ratanamayamañj³s±ya½ µhapetv± p³jita½ sahadh±t³hi piµakattaya½ gahetv± manoharirañño santak±na½ dvatti½sahatth²na½ piµµhiya½ ±ropetv± ±nesi. Arimaddananagara½ pana patv± dh±tuyo ratanamayamañj³s±ya½ µhapetv± sirisayanagabbhe ratanamañce s²sopadesassa sam²pe µhapesi. Piµakattayampi ratanamaye p±s±de µhapetv± bhikkhusaªghassa uggahadh±raº±di-atth±ya niyy±desi. Tato kira ±n²ta½ piµakattaya½ uggaºhant±na½ ariy±na½ sahassamatta½ ahos²ti. Sudhammanagara½ vijayitv± piµakena saddhi½ bhikkhusaªgha½ ±netv± s±sanassa patiµµh±pana½ jinacakke ek±dhike chasate vassasahasse kaliyuge ca so¼as±dhike catusate sampatteti sil±lekhanesu vutta½. Anuruddharañño k±le puññ±nubh±vena ti-iººa½ ratan±na½ paripuººatt± puººag±moti-i samaññ± ahosi. Cirak±la½ atikkante ººak±ra½ lopavasena mak±rassa ca niggahita vasena pugam²ti marammabh±s±ya voh±r²yat²ti an±gatava½sar±java½sesu vutta½. Anuruddhar±j±yeva catt±ro mah±yodhe s²ha¼ad²pa½ pesetv± tatopi piµakattaya½ ±nesi. S²ha¼ad²pato ±n²tapiµakattayena sudhammapurato ±n²tapiµakattaya½ aññamañña½ yojetv± sa½sandetv± arahantatthero v²ma½sesi. Tad± gaªg±dakenaviya yamunodaka½ aññamañña½ an³na½ anadhika½ ahosi. Tehi piµakehi aññ±nipi va¹¹hetv± tipiµakagabbhe µhapetv± p³jesi. Tesu tesu µh±nesupi patiµµh±pesi. Manoharir±j±nampi mraªkap± n±ma dese upaµµh±kehi saha µhapesi. Tassa ca kira rañño mukha½ viravitv± katha½ sall±pentassa mukhato obh±so pajjalitv± nikkhami. So kad±ci kad±ci anuruddharañño santika½ ±gantv± g±ravavasena vandan±d²ni ak±si. Tad± anuruddharañño lomaha½so uppajji ubbiggo ca. Tasm± tassa rañño nitthejatth±ya buddhar³passa cetiyassa bhatta½ p³jetv± ta½ gahetv± manoharirañño bh±jesi. Tad± tassa tad±nubh±vo antaradh±yi. Manoharir±j± sa½vega½ ±pajjitv± sa½s±re sa½saranto y±va nibb±na½ na p±puº±mi, t±va paravase n±nuvatteyyanti patthana½ ak±si. Sudhammapurato ±bhata½ attano santaka½ manomaya maºi½ ekassa seµµhino santike vikkiºitv± laddham³lena pañcav±harajatena abhujitapallaªkavasena eka½ mahanta½ buddha bimba½ parinibb±n±k±rena ekanti dve buddhappaµibimb±ni k±r±pesi. Y±vajjatan± t±ni sant²ti. Icceva½ anuruddhar±j± sudhammapurato s²ha¼ad²pato ca s±sana½ ±netv± arimaddananagare patiµµh±pes²ti.
Ida½ amh±ka½ marammamaº¹ale tambad²paraµµhe arimaddananagare
Anuruddhar±j±na½ paµicca catuttha½ s±sanassa patiµµh±na½.
Uttar±j²vattheropi soºuttar±na½ va½sato s±sana½ gahetv± sudhammapurato arimaddananagara½ ±gantv± s±sana½ patiµµh±pesi. Ida½ amh±ka½ marammamaº¹ale tambad²paraµµhe arimaddananagare uttar±j²vatthera½ paµicca pañcama½ s±sanassa patiµµh±na½. Uttar±j²vattherassa s²ha¼ad²pa½ gatak±le tena saddhi½ gata½ chappada½ n±ma s±maºera½ s²ha¼ad²peyeva s²ha¼ad²pik± pabbaji½su. Pabbajitv± ca chappadas±maºero pariyatti½ uggaºhitv± dasavassa½ tattha vasitv± arimaddananagara½ pacc±gacchi. Sivalittherañca t±malindattherañca ±nandattherañca r±hulatthe rañca anesi. Te pana ther± tipiµakadhar± honti byatt± dakkh± ca. Ayañcattho vitth±rena heµµh± vutto. Arimaddananagara½ patv± arimaddana v±s²hi bhikkh³hi saddhi½ vinayakamm±ni akatv± puthu hutv± nis²di½su. Narapatir±j± ca tesu theresu ativiya pas²di. Er±vat²nadiya½ u¼umpa½ bandhitv± tattheva upasampadakamma½ k±r±pesi. Cirak±la½ atikkamitv± so gaºo vu¹¹hi hutv± uppajji. Narapatir±j± ca te there saddhi½ saªghena nimantetv± mah±d±na½ ad±si. Tad± chaºe ±kappasampanna½ r³pasobhaggappakka½ eka½ n±µakitti½ disv± r±hulatthero paµibaddhacitto lepe laggitav±naroviya kaddame laggitam±taªgoviya ca k±ma guºalepakaddamesu laggito s±sane viramitv± h² n±y±vatt²tu½ ±rabhi. Maraºanti karogena abhibh³to viya atekiccho hutv± sesattheresu ov±da½ dinnesu pin±diyi. Tad± sesatther± ta½ evam±ha½su,-m± tva½ eka½ ta½ paµicca sabbepi amhe lajj±petu½ na arahasi, m± idha h²n±y± vattehi, mall±rud²pa½ gantv± yath±ruci½ karoh²ti pesesu½. R±hulatthero ca kusimatitthato n±va½ ±ruyha mall±rud²pa½ agam±si. Mall±rud²pa½ pattak±le mall±rur±j± vinaya½ j±nituk±mo saha µ²k±ya khuddasikkh±pakaraºa½ tassa santike uggaºhitv± ekapattamatta½ maºi½ ad±si. Soca ta½ labhitv± h²n±y±vatt²ti. Honti cettha,-
Atid³reva hotabba½, bhikkhun± n±ma itthibhi;
itthiyo n±ma bhikkh³na½, bhavanti idha verino.
T±va tiµµhantu duppaññ±, maya½ por±ºik±pi ca;
mah±paññ± vin±sa½, patt± haritac±dayo.
Tasm± hi paº¹ito bhikkhu, antamasova itthibhi;
viss±sa½ na kare loke, r±go ca duppav±ritoti.
Sesesu ca theresu chappado n±ma thero paµhama½ k±laªkato. Sivalit±malind±nandatther±yeva tayo pariyatti-uggahaºadh±raº±divasena s±sana½ upatthambhetv± arimaddananagare nis²di½su. Ekasmiñca k±le r±j± tesa½ tiººa½ ther±na½ ekeka½ hatthi½ ad±si. Sivalit±malindatther± paµiggahetv± vane vissajj±pesu½. ¾nandatthero pana kiñcipuranagara½ pahiºitv± ñ±tak±na½ deh²ti kusimatittha½ gantv± n±va½ ±ropesi. Ta½ k±raºa½ ñatv± sivalit±malindatther±ta½ evam±ha½su,– maya½ pana ±vuso hatth²na½ sukhatth±ya vane vissajjema,tva½ pana adhammika½ karos²ti. Kinn±ma bhante ñ±bhak±na½ saªgaho na vaµµati, nanu ñ±tak±nañca saªgahoti bhagavat± vuttanti.