Puggalabhedavaŗŗan±
40. Id±ni duhetuk±hetuk±p±yik±hetukatihetukavasena catubbidh±na½ puthujjan±na½, maggaµµhaphalaµµhavasena aµµhavidh±na½ ariy±nanti dv±dasanna½ puggal±na½ uppajjanakav²thicittaparicchedadassanattha½ paµhama½ t±va tesa½ vajjitabbacitt±ni dassetum±ha duhetuk±namahetuk±nańc±ty±di. Paµisandhivińń±ŗasahagat±lobh±dosavasena dve het³ imesanti dvihetuk±. T±dis±na½ het³na½ abh±vato ahetuk±. Ma-k±ro padasandhikaro. Appan±javan±ni na labbhanti vip±k±varaŗasabbh±vato. Dvihetuk±hetukapaµisandhi hi vip±k±varaŗanti vuccati. Appan±javan±bh±vatoyeva arahatta½ natth²ti kiriyajavan±ni na labbhanti. 41. Sahetuka½ (paµµh±. 3.1.102) bhavaŖga½ ahetukassa bhavaŖgassa anantarapaccayena paccayoti p±µhato ahetuk±nampi n±n±kammena dvihetukatad±rammaŗa½ sambhavati, dvihetuk±na½ vattabbameva natthi. M³lasandhiy± pana ja¼abh±vato ubhinnampi natthi tihetukatad±rammaŗanti ±ha tath± ń±ŗasampayuttavip±k±ni c±ti. ¾cariyajotip±lattherena pana sahetuka½ bhavaŖganti avisesena vuttatt± ahetuk±nampi tihetukatad±rammaŗa½ vatv± idha ń±ŗasampayuttavip±k±bh±vavacanassa parih±savasena so eva pucchitabbo, yo tassa katt±ti vutta½, ta½ pana parih±savasena vuttampi ±cariya½ pucchitv±va vij±nanattha½ vuttavacana½ viya µhita½. Tath± hi ±cariyenevettha k±raŗa½ paramatthavinicchaye vutta½
ѱŗap±k± na vattanti, ja¼att± m³lasandhiy±ti. (Parama. vi. 271).
Apare pana yath± ahetuk±na½ sahetukatad±rammaŗa½ hoti, eva½ dvihetuk±na½ tihetukatad±rammaŗamp²ti vaŗŗenti, tesa½ mat±nurodhena ca idh±pi ń±ŗasampayuttavip±kapaµikkhepo ahetukeyeva sandh±y±ti vadanti. Tattha pana pam±ŗap±µh±bh±vato ±cariyena ubhinnampi s±dh±raŗavasena ń±ŗasampayuttavip±k±bh±ve k±raŗa½ vatv± samakameva cittaparicchedassa dassitatt± tesa½ vacana½ v²ma½sitv± sampaµicchitabba½. Ahetuk±pekkh±ya cettha sugatiyanti vacana½, ta½ pana atthato anuńń±tadvihetukavip±k±na½ tattheva sambhavadassanapara½. Ten±ha duggatiya½ pan±ty±di. 43. Tihetukes³ti paµisandhivińń±ŗasahagat±lobh±dos±mohavasena tihetukesu puthujj±d²s³ navavidhapuggalesu. 45. Diµµh²
pe
sekkh±nanti sikkh±ya aparip³rak±rit±ya sikkhanas²lat±ya sekkh±ti laddhan±m±na½ sot±pannasakad±g±m²na½ puggal±na½ paµhamamaggeneva sakk±yadiµµhivicikicch±na½ pah²natt± ta½sahagatajavan±ni ceva ca-saddena ±ka¹¹hit±ni kh²ŗ±sav±veŗik±ni kiriyajavan±ni ca na labbhanti. 46. Paµighajavan±ni c±ti domanassajavan±ni ceva diµµhisampayuttavicikicch±sahagatakiriyajavan±ni ca. 47. Lokuttara
pe
samuppajjant²ti catunna½ magg±na½ ekacittakkhaŗikabh±vena puggalantaresu asambhavato, heµµhimaheµµhim±nańca upar³parisam±pattiy± anadhigatatt±, upar³paripuggal±nańca asamuggh±µitakammakilesanirodhena puthujjanehi viya sot±pann±na½ sot±pann±d²hi puggalantarabh±v³pagamanena paµippassaddhatt± ca aµµhapi lokuttarajavan±ni yath±saka½ maggaphalaµµh±na½ ariy±nameva samuppajjanti. 48. Id±ni tesa½ tesa½ puggal±na½ yath±paµikkhittajavan±ni vajjetv± p±risesato labbham±najavan±ni sampiŗ¹etv± dassetu½ asekkh±nanty±di vutta½. Tividhasikkh±ya parip³rak±ribh±vato asekkh±na½ kh²ŗ±sav±na½ tetti½savidhakusal±kusalassa, heµµhimaphalattayassa, v²thimutt±nańca navamahaggatavip±k±na½ vasena pańcacatt±l²savajjit±ni ses±ni tev²satika-±m±vacaravip±kav²satikiriya-arahattaphalavasena catucatt±l²sa v²thicitt±ni sambhav± yath±l±bha½ k±mabhave µhit±na½ vasena uddise. Sekkh±na½ aµµh±rasakiriyajavanadiµµhivicikicch±sahagatapańcaka-aggaphalamahaggatavip±kavasena tetti½sa vajjetv± tev²satik±m±vacaravip±ka-±vajjanadvaya-ekav²satikusalasatt±kusalaheµµhimaphalattayavasena chappańń±sa v²thicitt±ni yath±sambhava½ uddise avisesato. Visesato pana sot±pannasakad±g±m²na½ ekapańń±sa, an±g±m²na½ ek³napańń±sa, avases±na½ catunna½ puthujjan±na½ aµµh±rasakiriyajavanasabbalokuttaramahaggatavip±kavasena pańcati½sa vajjetv± avases±ni k±m±vacaravip±ka-±vajjanadvayalokiyakusal±kusalavasena catupańń±sa v²thicitt±ni yath±sambhavato uddise avisesato. Visesato pana tihetuk±na½ catupańń±seva labbhanti, dvihetuk±hetuk±na½ ń±ŗasampayuttavip±ka-appan±javanavajjit±ni ekacatt±l²sa, ±p±yik±na½ t±neva dvihetukavip±kavajjit±ni sattati½sa v²thicitt±n²ti daµµhabba½. Puggal±na½ vasena cittappavattibhedo puggalabhedo.
Puggalabhedavaŗŗan± niµµhit±.