10. Dasakaniddeso
809. (1) Tattha katama½ tath±gatassa µh±nañca µh±nato aµµh±nañca aµµh±nato yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato “aµµh±nameta½ anavak±so ya½ diµµhisampanno puggalo kañci saªkh±ra½ niccato upagaccheyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puthujjano kañci saªkh±ra½ niccato upagaccheyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ diµµhisampanno puggalo kañci saªkh±ra½ sukhato upagaccheyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puthujjano kañci saªkh±ra½ sukhato upagaccheyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ diµµhisampanno puggalo kañci dhamma½ atthato upagaccheyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puthujjano kañci dhamma½ atthato upagaccheyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ diµµhisampanno puggalo m±tara½ j²vit± voropeyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puthujjano m±tara½ j²vit± voropeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ diµµhisampanno puggalo pitara½ j²vit± voropeyya…pe… arahanta½ j²vit± voropeyya…pe… paduµµhena cittena tath±gatassa lohita½ upp±deyya…pe… saªgha½ bhindeyya…pe… añña½ satth±ra½ uddiseyya…pe… aµµhama½ bhava½ nibbatteyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puthujjano aµµhama½ bhava½ nibbatteyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ ekiss± lokadh±tuy± dve arahanto samm±sambuddh± apubba½ acarima½ uppajjeyyu½, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ ekiss± lokadh±tuy± eko araha½ samm±sambuddho uppajjeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ ekiss± lokadh±tuy± dve r±j±no cakkavatt² [cakkavatti (s². sy±.)] apubba½ acarima½ uppajjeyyu½, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ ekiss± lokadh±tuy± eko r±j± cakkavatt² uppajjeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ itth² araha½ assa samm±sambuddho, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puriso araha½ assa samm±sambuddho, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ itth² r±j± assa cakkavatt², neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puriso r±j± assa cakkavatt², µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ itth² sakkatta½ kareyya, m±ratta½ kareyya, brahmatta½ kareyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ puriso sakkatta½ kareyya, m±ratta½ kareyya, brahmatta½ kareyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ k±yaduccaritassa iµµho kanto man±po vip±ko nibbatteyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ k±yaduccaritassa aniµµho akanto aman±po vip±ko nibbatteyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ vac²duccaritassa…pe… ya½ manoduccaritassa iµµho kanto man±po vip±ko nibbatteyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ vac²duccaritassa…pe… ya½ manoduccaritassa aniµµho akanto aman±po vip±ko nibbatteyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ k±yasucaritassa aniµµho akanto aman±po vip±ko nibbatteyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ k±yasucaritassa iµµho kanto man±po vip±ko nibbatteyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ vac²sucaritassa…pe… ya½ manosucaritassa aniµµho akanto aman±po vip±ko nibbatteyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ vac²sucaritassa…pe… ya½ manosucaritassa iµµho kanto man±po vip±ko nibbatteyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ k±yaduccaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± sugati½ sagga½ loka½ upapajjeyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ k±yaduccaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± ap±ya½ duggati½ vinip±ta½ niraya½ upapajjeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ vac²duccaritasamaªg²…pe… ya½ manoduccaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± sugati½ sagga½ loka½ upapajjeyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ vac²duccaritasamaªg²…pe… ya½ manoduccaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± ap±ya½ duggati½ vinip±ta½ niraya½ upapajjeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ k±yasucaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± ap±ya½ duggati½ vinip±ta½ niraya½ upapajjeyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ k±yasucaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± sugati½ sagga½ loka½ upapajjeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Aµµh±nameta½ anavak±so ya½ vac²sucaritasamaªg²…pe… ya½ manosucaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± ap±ya½ duggati½ vinip±ta½ niraya½ upapajjeyya, neta½ µh±na½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ýh±nañca kho eta½ vijjati ya½ vac²sucaritasamaªg² …pe… ya½ manosucaritasamaªg² tannid±na½ tappaccay± k±yassa bhed± para½ maraº± sugati½ sagga½ loka½ upapajjeyya, µh±nameta½ vijjat²”ti paj±n±ti. “Ye ye dhamm± yesa½ yesa½ dhamm±na½ het³ paccay± up±d±ya ta½ ta½ µh±na½, ye ye dhamm± yesa½ yesa½ dhamm±na½ na het³ appaccay± up±d±ya ta½ ta½ aµµh±nan”ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa µh±nañca µh±nato aµµh±nañca aµµh±nato yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 810. (2) Tattha katama½ tath±gatassa at²t±n±gatapaccuppann±na½ kammasam±d±n±na½ µh±naso hetuso vip±ka½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato paj±n±ti– “atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni gatisampattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni upadhisampattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni k±lasampattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni payogasampattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. “Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni gativipatti½ ±gamma vipaccanti. Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni upadhivipatti½ ±gamma vipaccanti. Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni k±lavipatti½ ±gamma vipaccanti. Atthekacc±ni p±pak±ni kammasam±d±n±ni payogavipatti½ ±gamma vipaccanti. “Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni gativipattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni upadhivipattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni k±lavipattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni payogavipattipaµib±¼h±ni na vipaccanti. “Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni gatisampatti½ ±gamma vipaccanti. Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni upadhisampatti½ ±gamma vipaccanti. Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni k±lasampatti½ ±gamma vipaccanti. Atthekacc±ni kaly±º±ni kammasam±d±n±ni payogasampatti½ ±gamma vipaccant²”ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa at²t±n±gatapaccuppann±na½ kammasam±d±n±na½ µh±naso hetuso vip±ka½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 811. (3) Tattha katama½ tath±gatassa sabbatthag±mini½ paµipada½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato “aya½ maggo aya½ paµipad± nirayag±m²”ti [nirayag±min²ti (sy±.)] paj±n±ti, “aya½ maggo aya½ paµipad± tiracch±nayonig±m²”ti [tiracch±nag±min²ti (sy±.) evamuparipi. Aµµhakath± oloketabb±] paj±n±ti, “aya½ maggo aya½ paµipad± pettivisayag±m²”ti paj±n±ti, “aya½ maggo aya½ paµipad± manussalokag±m²”ti paj±n±ti, “aya½ maggo aya½ paµipad± devalokag±m²”ti paj±n±ti, “aya½ maggo aya½ paµipad± nibb±nag±m²”ti paj±n±t²ti Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa sabbatthag±mini½ paµipada½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 812. (4) Tattha katama½ tath±gatassa anekadh±tun±n±dh±tuloka½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato khandhan±natta½ paj±n±ti, ±yatanan±natta½ paj±n±ti, dh±tun±natta½ paj±n±ti, anekadh±tun±n±dh±tulokan±natta½ paj±n±t²ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa anekadh±tun±n±dh±tuloka½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 813. (5) Tattha katama½ tath±gatassa satt±na½ n±n±dhimuttikata½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato paj±n±ti– “santi satt± h²n±dhimuttik±, santi satt± paº²t±dhimuttik±. H²n±dhimuttik± satt± h²n±dhimuttike satte sevanti bhajanti payirup±santi. Paº²t±dhimuttik± satt± paº²t±dhimuttike satte sevanti bhajanti payirup±santi. “At²tampi addh±na½ h²n±dhimuttik± satt± h²n±dhimuttike satte sevi½su bhaji½su payirup±si½su, paº²t±dhimuttik± satt± paº²t±dhimuttike satte sevi½su bhaji½su payirup±si½su. “An±gatampi addh±na½ h²n±dhimuttik± satt± h²n±dhimuttike satte sevissanti bhajissanti payirup±sissanti, paº²t±dhimuttik± satt± paº²t±dhimuttike satte sevissanti bhajissanti payirup±sissant²”ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa satt±na½ n±n±dhimuttikata½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 814. (6) Tattha katama½ tath±gatassa parasatt±na½ parapuggal±na½ indriyaparopariyatta½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato satt±na½ ±saya½ paj±n±ti, anusaya½ paj±n±ti, carita½ paj±n±ti, adhimutti½ paj±n±ti, apparajakkhe mah±rajakkhe tikkhindriye mudindriye sv±k±re dv±k±re suviññ±paye duviññ±paye bhabb±bhabbe satte paj±n±ti. 815. Katamo ca satt±na½ ±sayo? “Sassato loko”ti v±, “asassato loko”ti v±, “antav± loko”ti v±, “anantav± loko”ti v±, “ta½ j²va½ ta½ sar²ran”ti v±, “añña½ j²va½ añña½ sar²ran”ti v±, “hoti tath±gato para½ maraº±ti v±, “na hoti tath±gato para½ maraº±”ti v±, “hoti ca na ca hoti tath±gato para½ maraº±”ti v±, “neva hoti na na hoti tath±gato para½ maraº±”ti v±, iti bhavadiµµhisannissit± v± satt± honti vibhavadiµµhisannissit± v±. Ete v± pana ubho ante anupagamma idappaccayat± paµiccasamuppannesu dhammesu anulomik± khanti paµiladdh± hoti yath±bh³ta½ ñ±ºa½. Aya½ satt±na½ ±sayo. 816. Katamo ca satt±na½ anusayo? Satt±nusay±– k±mar±g±nusayo, paµigh±nusayo, m±n±nusayo, diµµh±nusayo, vicikicch±nusayo, bhavar±g±nusayo, avijj±nusayo. Ya½ loke piyar³pa½ s±tar³pa½ ettha satt±na½ r±g±nusayo anuseti. Ya½ loke appiyar³pa½ as±tar³pa½ ettha satt±na½ paµigh±nusayo anuseti. Iti imesu dv²su dhammesu avijj±nupatit±. Tadekaµµho m±no ca diµµhi ca vicikicch± ca daµµhabb±. Aya½ satt±na½ anusayo. 817. Katamañca satt±na½ carita½? Puññ±bhisaªkh±ro, apuññ±bhisaªkh±ro ±neñj±bhisaªkh±ro, parittabh³mako v± mah±bh³mako v±– ida½ satt±na½ carita½. 818. Katam± ca satt±na½ adhimutti? Santi satt± h²n±dhimuttik±, santi satt± paº²t±dhimuttik±. H²n±dhimuttik± satt± h²n±dhimuttike satte sevanti bhajanti payirup±santi. Paº²t±dhimuttik± satt± paº²t±dhimuttike satte sevanti bhajanti payirup±santi. At²tampi addh±na½ h²n±dhimuttik± satt± h²n±dhimuttike satte sevi½su bhaji½su payirup±si½su. Paº²t±dhimuttik± satt± paº²t±dhimuttike satte sevi½su bhaji½su payirup±si½su. An±gatampi addh±na½ h²n±dhimuttik± satt± h²n±dhimuttike satte sevissanti bhajissanti payirup±sissanti. Paº²t±dhimuttik± satt± paº²t±dhimuttike satte sevissanti bhajissanti payirup±sissanti. Aya½ satt±na½ adhimutti. 819. Katame te satt± mah±rajakkh±? Dasa kilesavatth³ni– lobho, doso, moho, m±no, diµµhi, vicikicch±, thina½, uddhacca½, ahirika½, anottappa½. Yesa½ satt±na½ im±ni dasa kilesavatth³ni ±sevit±ni bh±vit±ni bahul²kat±ni ussadagat±ni, ime te satt± mah±rajakkh±. 820. Katame te satt± apparajakkh±? Yesa½ satt±na½ im±ni dasa kilesavatth³ni an±sevit±ni abh±vit±ni abahul²kat±ni anussadagat±ni, ime te satt± apparajakkh±. 821. Katame te satt± mudindriy±? Pañcindriy±ni– saddhindriya½, v²riyindriya½, satindriya½, sam±dhindriya½, paññindriya½. Yesa½ satt±na½ im±ni pañcindriy±ni an±sevit±ni abh±vit±ni abahul²kat±ni anussadagat±ni, ime te satt± mudindriy±. 822. Katame te satt± tikkhindriy±? Yesa½ satt±na½ im±ni pañcindriy±ni ±sevit±ni bh±vit±ni bahul²kat±ni ussadagat±ni, ime te satt± tikkhindriy±. 823. Katame te satt± dv±k±r±? Ye te satt± p±p±say± p±p±nusay± p±pacarit± p±p±dhimuttik± mah±rajakkh± mudindriy±, ime te satt± dv±k±r±. 824. Katame te satt± sv±k±r±? Ye te satt± kaly±º±say± kaly±ºacarit± kaly±º±dhimuttik± apparajakkh± tikkhindriy±, ime te satt± sv±k±r±. 825. Katame te satt± duviññ±pay±? Ye ca te satt± dv±k±r±, teva te satt± duviññ±pay±. Ye ca te satt± sv±k±r±, teva te satt± suviññ±pay±. 826. Katame te satt± abhabb±? Ye te satt± kamm±varaºena samann±gat± kiles±varaºena samann±gat± vip±k±varaºena samann±gat± assaddh± acchandik± duppaññ± abhabb± niy±ma½ okkamitu½ kusalesu dhammesu sammatta½, ime te satt± abhabb±. 827. Katame te satt± bhabb±? Ye te satt± na kamm±varaºena samann±gat± na kiles±varaºena samann±gat± na vip±k±varaºena samann±gat± saddh± chandik± paññavanto bhabb± niy±ma½ okkamitu½ kusalesu dhammesu sammatta½, ime te satt± bhabb±ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa parasatt±na½ parapuggal±na½ indriyaparopariyatta½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 828. (7) Tattha katama½ tath±gatassa jh±navimokkhasam±dhisam±patt²na½ sa½kilesa½ vod±na½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Jh±y²ti. Catt±ro jh±y². Atthekacco jh±y² sampattiyeva [sampattiyeva (ka.)] sam±na½ vipatt²ti pacceti, atthekacco jh±y² vipatti½yeva [vipattiyeva (ka.)] sam±na½ sampatt²ti pacceti, atthekacco jh±y² sampattiyeva sam±na½ sampatt²ti pacceti, atthekacco jh±y² vipattiyeva sam±na½ vipatt²ti pacceti– ime catt±ro jh±y². Aparepi catt±ro jh±y². Atthekacco jh±y² dandha½ sam±pajjati khippa½ vuµµh±ti, atthekacco jh±y² khippa½ sam±pajjati dandha½ vuµµh±ti, atthekacco jh±y² dandha½ sam±pajjati dandha½ vuµµh±ti, atthekacco jh±y² khippa½ sam±pajjati khippa½ vuµµh±ti– ime catt±ro jh±y². Aparepi catt±ro jh±y². Atthekacco jh±y² sam±dhismi½ sam±dhikusalo hoti, na sam±dhismi½ sam±pattikusalo; atthekacco jh±y² sam±dhismi½ sam±pattikusalo hoti, na sam±dhismi½ sam±dhikusalo; atthekacco jh±y² sam±dhismi½ sam±dhikusalo ca hoti, sam±dhismi½ sam±pattikusalo ca; atthekacco jh±y² neva sam±dhismi½ sam±dhikusalo hoti, na sam±dhismi½ sam±pattikusalo– ime catt±ro jh±y². “Jh±nan”ti Catt±ri jh±n±ni– paµhama½ jh±na½, dutiya½ jh±na½, tatiya½ jh±na½, catuttha½ jh±na½. “Vimokkho”ti. Aµµha vimokkh±. R³p² r³p±ni passati– aya½ paµhamo vimokkho. Ajjhatta½ ar³pasaññ² bahiddh± r³p±ni passati– aya½ dutiyo vimokkho. Subhanteva adhimutto hoti– aya½ tatiyo vimokkho. Sabbaso r³pasaññ±na½ samatikkam± paµighasaññ±na½ atthaªgam± n±nattasaññ±na½ amanasik±r± “ananto ±k±so”ti ±k±s±nañc±yatana½ upasampajja viharati– aya½ catuttho vimokkho. Sabbaso ±k±s±nañc±yatana½ samatikkamma “ananta½ viññ±ºan”ti viññ±ºañc±yatana½ upasampajja viharati– aya½ pañcamo vimokkho. Sabbaso viññ±ºañc±yatana½ samatikkamma “natthi kiñci”ti ±kiñcaññ±yatana½ upasampajja viharati– aya½ chaµµho vimokkho. Sabbaso ±kiñcaññ±yatana½ samatikkamma nevasaññ±n±saññ±yatana½ upasampajja viharati– aya½ sattamo vimokkho. Sabbaso nevasaññ±n±saññ±yatana½ samatikkamma saññ±vedayitanirodha½ upasampajja viharati– aya½ aµµhamo vimokkho. “Sam±dh²”ti. Tayo sam±dh²– savitakkasavic±ro sam±dhi, avitakkavic±ramatto sam±dhi, avitakka-avic±ro sam±dhi. “Sam±patt²”ti Nava anupubbavih±rasam±pattiyo– paµhamajjh±nasam±patti, dutiyajjh±nasam±patti, tatiyajjh±nasam±patti, catutthajjh±nasam±patti, ±k±s±nañc±yatanasam±patti, viññ±ºañc±yatanasam±patti, ±kiñcaññ±yatanasam±patti, nevasaññ±n±saññ±yatanasam±patti, saññ±vedayitanirodhasam±patti. “Sa½kilesan”ti h±nabh±giyo dhammo. “Vod±nan”ti visesabh±giyo dhammo. “Vuµµh±nan”ti. Vod±nampi vuµµh±na½, tamh± tamh± sam±dhimh± vuµµh±nampi vuµµh±nanti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa jh±navimokkhasam±dhisam±patt²na½ sa½kilesa½ vod±na½ vuµµh±na½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 829. (8) Tattha katama½ tath±gatassa pubbeniv±s±nussati yath±bh³ta½ ñ±ºa½ Idha tath±gato anekavihita½ pubbeniv±sa½ anussarati, seyyathida½– ekampi j±ti½ dvepi j±tiyo tissopi j±tiyo catassopi j±tiyo pañcapi j±tiyo dasapi j±tiyo v²sampi j±tiyo ti½sampi j±tiyo catt±l²sampi j±tiyo paññ±sampi j±tiyo j±tisatampi j±tisahassampi j±tisatasahassampi anekepi sa½vaµµakappe anekepi vivaµµakappe anekepi sa½vaµµavivaµµakappe “amutr±si½ eva½n±mo eva½gotto eva½vaººo evam±h±ro eva½sukhadukkhappaµisa½ved² evam±yupariyanto, so tato cuto amutra udap±di½; tatr±p±si½ eva½n±mo eva½gotto eva½vaººo evam±h±ro eva½sukhadukkhappaµisa½ved² evam±yupariyanto, so tato cuto idh³papanno”ti. Iti s±k±ra½ sa-uddesa½ anekavihita½ pubbeniv±sa½ anussarat²ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa pubbeniv±s±nussati yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 830. (9) Tattha katama½ tath±gatassa satt±na½ cut³pap±ta½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato dibbena cakkhun± visuddhena atikkantam±nusakena satte passati cavam±ne upapajjam±ne h²ne paº²te suvaººe dubbaººe sugate duggate yath±kamm³page satte paj±n±ti– “ime vata bhonto satt± k±yaduccaritena samann±gat± vac²duccaritena samann±gat± manoduccaritena samann±gat± ariy±na½ upav±dak± micch±diµµhik± micch±diµµhikammasam±d±n±. Te k±yassa bhed± para½ maraº± ap±ya½ duggati½ vinip±ta½ niraya½ upapann±. Ime v± pana bhonto satt± k±yasucaritena samann±gat± vac²sucaritena samann±gat± manosucaritena samann±gat± ariy±na½ anupav±dak± samm±diµµhik± samm±diµµhikammasam±d±n±. Te k±yassa bhed± para½ maraº± sugati½ sagga½ loka½ upapann±”ti. Iti dibbena cakkhun± visuddhena atikkantam±nusakena satte passati cavam±ne upapajjam±ne h²ne paº²te suvaººe dubbaººe sugate duggate yath±kamm³page satte paj±n±t²ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa satt±na½ cut³pap±ta½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½. 831. (10) Tattha katama½ tath±gatassa ±sav±na½ khaya½ yath±bh³ta½ ñ±ºa½? Idha tath±gato ±sav±na½ khay± an±sava½ cetovimutti½ paññ±vimutti½ diµµheva dhamme saya½ abhiññ± sacchikatv± upasampajja viharat²ti. Y± tattha paññ± paj±nan±…pe… amoho dhammavicayo samm±diµµhi– ida½ tath±gatassa ±sav±na½ khaya½ yath±bh³ta½ ñ±ºanti.
Dasaka½.
ѱºavibhaªgo niµµhito.