[173] 3. Makkaµaj±takavaººan±

T±tam±ºavako esoti ida½ satth± jetavane viharanto eka½ kuhakabhikkhu½ ±rabbha kathesi. Vatthu pakiººakanip±te udd±lakaj±take (j±. 1.14.62 ±dayo) ±vibhavissati. Tad± pana satth± “bhikkhave, n±ya½ bhikkhu id±neva kuhako, pubbepi makkaµo hutv± aggissa k±raº± kohañña½ ak±siyev±”ti vatv± at²ta½ ±hari.
At²te b±r±ºasiya½ brahmadatte rajja½ k±rente bodhisatto ekasmi½ k±sig±make br±hmaºakule nibbattitv± vayappatto takkasil±ya½ sippa½ uggaºhitv± ghar±v±sa½ saºµhapesi. Athassa br±hmaº² eka½ putta½ vij±yitv± puttassa ±dh±vitv± paridh±vitv± vicaraºak±le k±lamak±si. Bodhisatto tass± petakicca½ katv± “ki½ me d±ni ghar±v±sena, putta½ gahetv± pabbajiss±m²”ti assumukha½ ñ±timittavagga½ pah±ya putta½ ±d±ya himavanta½ pavisitv± isipabbajja½ pabbajitv± tattha vanam³laphal±h±ro v±sa½ kappesi. So ekadivasa½ vass±nak±le deve vassante s±rad±r³ni aggi½ j±letv± visibbanto phalakatthare nipajji, puttopissa t±pasakum±rako pitu p±de samb±hantova nis²di.
Atheko vanamakkaµo s²tena p²¼iyam±no tassa paººas±l±ya ta½ aggi½ disv± “sac±ha½ ettha pavisiss±mi, ‘makkaµo makkaµo’ti ma½ pothetv± n²harissanti, aggi½ visibbetu½ na labhiss±mi, atthi d±ni me up±yo, t±pasavesa½ gahetv± kohañña½ katv± pavisiss±m²”ti cintetv± ekassa matat±pasassa vakkal±ni niv±setv± pacchiñca aªkusayaµµhiñca gahetv± paººas±ladv±re eka½ t±larukkha½ niss±ya sa½kuµito aµµh±si. T±pasakum±rako ta½ disv± makkaµabh±va½ aj±nanto “eko mahallakat±paso s²tena p²¼ito aggi½ visibbetu½ ±gato bhavissat²”ti pitu t±pasassa kathetv± “eta½ paººas±la½ pavesetv± visibb±pess±m²”ti cintetv± pitara½ ±lapanto paµhama½ g±tham±ha–
45. “T±ta m±ºavako eso, t±lam³la½ apassito;
ag±rakañcida½ atthi, handa demassag±rakan”ti.
Tattha m±ºavakoti satt±dhivacana½. Tena “t±ta, eso eko m±ºavako satto eko t±paso”ti d²peti. T±lam³la½ apassitoti t±lakkhandha½ niss±ya µhito. Ag±rakañcida½ atth²ti idañca amh±ka½ pabbajit±g±ra½ atthi, paººas±la½ sandh±ya vadati. Hand±ti vavassaggatthe nip±to. Demassag±rakanti etassa ekamante vasanatth±ya ag±raka½ dema.
Bodhisatto puttassa vacana½ sutv± uµµh±ya paººas±ladv±re µhatv± olokento tassa makkaµabh±va½ ñatv± “t±ta, manuss±na½ n±ma na evar³pa½ mukha½ hoti, makkaµo esa, nayidha pakkositabbo”ti vatv± dutiya½ g±tham±ha–
46. “M± kho tva½ t±ta pakkosi, d³seyya no ag±raka½;
net±disa½ mukha½ hoti, br±hmaºassa sus²lino”ti.
Tattha d³seyya no ag±rakanti ayañhi idha paviµµho sam±no ima½ kicchena kata½ paººas±la½ aggin± v± jh±pento ucc±r±d²ni v± karonto d³seyya. Net±disanti “et±disa½ br±hmaºassa sus²lino mukha½ na hoti, makkaµo eso”ti vatv± bodhisatto eka½ ummuka½ gahetv± “ki½ ettha tiµµhas²”ti khipitv± ta½ pal±pesi. Makkaµo vakkal±ni cha¹¹etv± rukkha½ abhiruhitv± vanasaº¹a½ p±visi. Bodhisatto catt±ro brahmavih±re bh±vetv± brahmalok³pago ahosi.
Satth± ima½ dhammadesana½ ±haritv± j±taka½ samodh±nesi– “tad± makkaµo aya½ kuhakabhikkhu ahosi, t±pasakum±ro r±hulo, t±paso pana ahameva ahosin”ti.

Makkaµaj±takavaººan± tatiy±.