Vibhattipaccayantar±si

Atha vibhattipaccay± d²piyante.
Vibhatyatth±na½ jotakatt± vibhattiµµh±ne µhit± paccay± vibhattipaccay±.
275. To pańcamy± [ka. 248; r³. 260; n². 493; ca½. 4.3.6; p±. 5.4.45].
Pańcamiy± vibhattiy± atthe topaccayo hoti.
Tomhi d²gh±na½ rasso, kańńato, rattito, itthito, dhenuto. Mah±vuttin± tomhi m±t±pit³na½ itta½, m±tito, pitito, vadhuto, purisato, munito, daŗ¹ito bhikkhuto, satth±rato, kattuto, gotrabhuto, sabbato, yato, tato.
Ima, eta, ki½saddehi to.
276. Itotettokuto [‘ito tetto kato’ (bah³su) ca½. 4.3.8; p±. 7.2.104].
Ito, ato, etto, kutoti ete sadd± topaccayant± nipaccante.
Imamh± imeh²ti v± ito, etasm± eteh²ti v± ato, etto, kasm± keh²ti v± kuto. Ettha ca imamh±, imeh²ti-±dika½ atthav±kya½ disv± pakatiliŖga½ veditabba½. Imin± suttena imassa itta½, etassa atta½ ettańca, ‘saramh± dve’ti esaramh± dvitta½, ki½saddassa kutta½. Esa nayo sesesu nip±tanesu.
277. Abhy±d²hi [p±. 5.3.9].
Abhi-±d²hi to hoti, punabbidh±n±’pańcamyatthep²tipi siddha½.
Abhito g±ma½ g±massa abhimukheti attho.
Parito g±ma½ g±massa samantatoti attho.
Ubhato g±ma½ g±massa ubhosu passes³ti attho.
Pacchato, heµµhato, uparito.
278. ¾dy±d²hi [ca½. 4.3.9; p±. 5.4.44].
¾dipabhut²hi apańcamyatthepi to hoti.
¾dito majjhato, purato, passato, piµµhito, orato, parato, pacchato, puratthimato, dakkhiŗato-icc±d²su bahula½ sattamyatthe dissati.
Tath± tatiyatthepi r³pa½ attato samanupassati [sa½. ni. 3.44], pańcakkhandhe aniccato vipassati icc±di.
Yatonid±na½ [su. ni. 275], yatv±dhikaraŗa½, yatodaka½ tad±dittamicc±d²su [j±. 1.9.58] paµhamatthe icchanti.
Ito ehi, ito bal±ke ±gaccha, caŗ¹o me v±yaso sakh± icc±d²su dutiyatthe.
Paratoghoso, n±diµµh± parato dosa½ icc±d²su chaµµhyatthe.
279. Sabb±dito sattamy± tratth± [ka. 249; r³. 266; n². 494; ca½. 4.1.10; p±. 5.3.10].
Sabb±din±makehi sabban±mehi sattamiy± atthe tra, tth± honti.
Sabbasmi½ sabbes³ti v± sabbatra, sabbattha, sabbassa½ sabb±su v±tipi. Eva½ kataratra, katarattha, ańńatra, ańńattha icc±di.
Yatra, yattha, tatra, tattha.
280. Katthetthakutr±trakvehidha [ka. 251; r³. 269; n². 499; ca½. 4.1.11; p±. 5.3.11, 12].
Kattha, ettha, kutra, atra, tva, iha, idh±ti ete sadd±ttha, tra,va ha, dh±paccayant± sattamyatthe sijjhanti.
Kasmi½ kes³ti v± kattha, kutra, kva. ‘Kuvan’tipi sijjhati, “kuva½ sattassa k±rako, kuva½ satto samuppanno [sa½. ni. 1.171], kuva½ asissa½, kuva½ kh±dissan”ti p±¼i.
Etasmi½ etes³ti v± ettha, atra, imasmi½ imes³ti v± iha, idha.
281. Dhi sabb± v± [ka. 250; r³. 268; n². 502].
Sabbasaddamh± sattamyatthe dhi hoti v±.
Namo te buddha v²ra’tthu, vippamuttosi sabbadhi [sa½. ni. 1.90].
282. Y± hi½ [ka. 255; r³. 275; n². 504].
Yamh± sattamyatthe hi½ hoti.
Yahi½.
283. T± hańca [ka. 253; r³. 273; n². 501].
Tamh± sattamyatthe hi½ hoti hańca.
Tahi½, taha½. Dutiyatthepi dissati “taha½ taha½ olokento gacchat²”ti.
284. Ki½ssa kukańca [ka. 251, 227-8-9; r³. 226, 270-1-2; n². 500, 456-7, 460].
Ki½mh± sattamyatthe hi½, ta½ hoti. Ki½ssa kutta½ kattańca hoti.
Kuhi½ gacchati, kuha½ gacchati. Kaha½ ekaputtaka kaha½ ekaputtaka [sa½. ni. 2.63]. Kuhińci, kuhińcananti dve ci, cana-nip±tant± sijjhanti.

Iti s±mańńasattamyantar±si.

K±lasattamyanta½ vuccate.
285. Sabbekańńayatehi k±led± [ka. 257; r³. 276; n². 505].
Sabba, eka, ańńa, ya, tasaddehi k±le d± hoti.
Sabbasmi½ k±le sabbad±, ekasmi½ k±le ekad±, ańńasmi½ k±le ańńad±, yasmi½ k±le yad±, tasmi½ k±le tad±.
286. Kad±kud±sad±-adhuned±ni [ka. 257-8-9; r³. 276-8-9; n². 505-6-7].
Etepi sattamyatthe k±le d±, dhun±, d±nipaccayant± sijjhanti.
Ki½smi½ k±le kad±, kud±, sabbasmi½ k±le sad±, imasmi½ k±le adhun±, id±ni.
287. Ajjasajjuparajjetarahikarah± [ka. 259; r³. 279, 423; n². 507].
Etepi k±le jja, jju, rahi, raha paccayant± sijjhanti.
Imasmi½ k±le ajja, imasmi½ divasetyattho.
Sam±ne k±le sajju-‘sam±ne’ti vijjam±ne. Na hi p±pa½ kata½ kamma½, sajju kh²ra½va muccati [dha. pa. 71], sajjuka½ p±hesi– tattha ‘sajj³’ti tasmi½ divase.
Aparasmi½ k±le aparajju, punadivaseti attho.
Imasmi½ k±le etarahi, ki½smi½ k±le karaha. Kutoci, kvaci, katthaci, kuhińci, kad±ci, karahacisadd± pana ci-nip±tant± honti, tath± yato kutoci, yattha katthaci, yad± kad±c²ti. Kińcana½, kuhińcana½, kud±cananti cana-nip±tant±ti.

Vibhattipaccayantar±si niµµhito.